Pióro mocniejsze jest od miecza

W dniach 15-16 listopada w gmachu Polskiej Akademii Umiejętności odbyła się konferencja naukowa pt.: „Prasa krakowska w 100. rocznicę odzyskania niepodległości”. O etyce dziennikarskiej, XX-wiecznych pismach i wizerunku Polaków, rozmawiali przedstawiciele czołowych uniwersytetów polskich.

OLIWIA KOPCIK


Pierwszy dzień konferencji rozpoczął temat etyki zawodu dziennikarza. Prof. dr hab. Michał Drożdż analizował, co oznacza sformułowane na początku XX wieku twierdzenie „dziennikarz godny tego miana”. Podkreślił jak ważna jest rzetelność, odpowiedzialność wobec czytelników oraz zawodowa solidarność. Ten sam temat podjęli prof. dr hab. Jerzy Jastrzębski, który przedstawił historię pierwszych stowarzyszeń dziennikarskich oraz dr Katarzyna Drąg. Podsumowaniem zawiłości kodeksu etycznego stało się zdanie: „Dziennikarstwo jest dziś zawodem jak każdy inny, tylko bardziej powikłanym”.


Kolejnym przedmiotem dyskusji były reportaże. Prof. dr hab. Andrzej Kaliszewski opowiedział o pierwszych reportażach z wojny. Jako prekursorów przywołał Juliusza Bandrowskiego i jego „Bitwę pod Konarami” z 1915 r. oraz autora „Pierwszych bitew” – Gustawa Daniłowskiego, członka legionów złożonych z inteligencji, które Józef Piłsudski nazywał „swoim wesołym wojskiem”. Dr Edyta Żyrek-Horodyska w swoim referacie pokazała, jak austriacki pisarz żydowskiego pochodzenia Joseph Roth opisywał ziemie polskie.

Nie zabrakło także tematu wiecznie aktualnego, czyli reklamy. Podczas wystąpienia prof. dr hab. Krzysztofa Gajdki można było zobaczyć, jak tworzono reklamy „nie tylko dla wyższych sfer” w krakowskim magazynie „AS”, który był wydawany od 1935 roku do wybuchu II Wojny Światowej. Dr Klaudia Cymanow-Sosin na podstawie przekazów reklamowych przedstawiła, jak przebiegał proces komercjalizacji prasy, tuż po odzyskaniu niepodległości.


Oprócz referatów, podczas konferencji nastąpiło otwarcie wystawy „Prasa dla niepodległej”, którą przygotowała dr hab. Mirella Korzeniewska-Wiszniewska. Na 11 planszach przedstawione zostały artykuły z 9 dzienników, obwieszczające Polakom odzyskanie wolności.


Drugi dzień rozpoczął prof. dr hab. Wiesław Godzic, powracając do poruszanego już poprzedniego dnia tematu – etyki dziennikarskiej. Analizując problem, krytycznie odniósł się do redagowanej na początku XX w. przez Włodzimierza Lenina „Iskry” oraz do polskiego serialu „Pakt”. Konkluzją zbierającą rozważania na ten temat były słowa Ryszarda Kapuścińskiego: „Źli ludzie nie mogą być dobrymi dziennikarzami”.


Oprócz tego nakreślono krótkie szkice historyczne poszczególnych segmentów prasy – prof. dr hab. Grażyna Wrona oraz dr Ewa Wójcik opowiedziały o czasopismach popularnonaukowych, dr hab. Anna Pachowicz przedstawiła katolicki tygodnik „Dzwon Niedzielny”, tematem prasy katolickiej dla dzieci zajęła się dr Sabina Kwiecień, związek wolności i morza w gazecie „Wiadomości Portu Gdańskiego” wytłumaczyła dr hab. Renata Piasecka-Strzelec, natomiast dr hab. Agnieszka Cieślikowska przedstawiła „Wiadomości krakowskie”, czyli pismo, które podczas 107 dni strajku drukarzy redagowane było dzięki współpracy pracowników prawie wszystkich dzienników krakowskich.


Druga część spotkania poświęcona była przede wszystkim obrazowi rzeczywistości, jaki wyłaniał się z publikowanych wtedy artykułów. Poruszono tematykę społeczną na łamach jednego z najważniejszych pism – „Ilustrowanego Kuriera Codziennego”, a także przeanalizowano, jak w „Dzienniku Polskim” i „Gazecie Krakowskiej” przedstawiana była 100. rocznica niepodległości.


Wydarzenie powstało przy współpracy Polskiej Akademii Umiejętności, Uniwersytetu Pedagogicznego, Uniwersytetu Papieskiego, Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Polskiej Akademii Nauk. Prelegenci poruszając wiele istotnych kwestii, udowodnili, że problemy związane z prasą wydawaną w okresie przed- i powojennym, są aktualne również obecnie. Dodatkowo podkreślono, że Kraków był ważnym ośrodkiem podczas kształtowania się niepodległości, ponieważ, dzięki większej autonomii społeczeństwa Galicji, to właśnie on był kolebką kultury i prasy polskiej.

Podziel się z innymi!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.